Friday, January 19, 2018
Loading...

Nijedan grad u istoriji nije bio u središtu toliko ratova i bitaka, između velikog broja različitih naroda i religija, kao Jerusalim.

Jerusalim je danas grad sa više od 2.000 arheoloških lokaliteta, 1.578 javnih površina i parkova, 996 sinagoga, 139 crkava, 72 džamije, 90 hotela, 70 kulturnih centara, 60 muzeja, 30 redovnih godišnjih festivala i 26 vinarija. Na površini od oko 125,5 kvadratnih kilometara živi oko 750.000 stanovnika.

Jerusalim je glavni grad Izraela, s tim što Palestinci smatraju istočni deo Jerusalima za svoj glavni grad, što je jedno od glavnih pitanja u rešavanju Bliskoistočnog konflikta.

Stari grad je podeljen na jevrejsku, hrišćansku, jermensku i muslimansku četvrt, međusobno odvojene zidovima koji sami za sebe svedoče o burnoj istoriji.

Mnoga imena Jerusalima

Grad Jerusalim, samo na hebrejskom jeziku ima više od 70 naziva, među kojima su i Davidov grad, Džebus, Cion, ... Arapi ga nazivaju Al Kuds i Bajt al Makdis. Rimljani su ga zvali Elija Kapitolina.

Sam naziv Jerusalim vodi poreklo od naziva Rušalim i Urušalim, kako su prve naseobine nazivane u Bronzanom dobu. Zanimljivo je da je u korenu tog naziva reč Salem odnosno Šalim koja se prvobitno odnosila na ime kananitskog paganskog božanstva – boga sumraka. Odatle vode i poreklo jevrejski pozdrav Šalom i arapski - Salam.

O njegovom značaju govore i njegovi drugi nazivi kao što su "Zlatni grad", "Pupak sveta", "Svetilište svih svetilišta"...

 

Sveti grad za 3 religije

  • Od 10. veka pre nove ere Jerusalim je za jevreje sveto mesto na kome se nalazio Solomonov i Drugi jerusalimski hram. U Starom zavetu ovaj grad se stalno pominje kao mesto gde se objavljuju biblijska Božja proročanstva i zapovesti. Jedno od najposećenijih mesta u Jerusalimu je ostatak Solomonovog hrama - Jerusalimski hram odnosno Zapadni zid, nama poznatiji kao Zid plača. Jevreji iz celog sveta dolaze da se mole ispred ovog zida ostavljajući poruke na hartiji u pukotinama zida.
  • Za hrišćane je Jerusalim sveti grad jer je to mesto gde je Isus Hrist mučen, razapet i vaskrsao. Jerusalim se pominje u Novom zavetu više od 100 puta. Po biblijskom verovanju, Isus je ovde donesen ubrzo posle rođenja, tu je kasnije isterao trgovce i menjače novca iz hrama a tu je i večerao sa apostolima. Neposredno izvan drevnog Jerusalima (verovatno ne mestu koje je danas unutar grada), Isus je razapet i sahranjen. Hrišćanski hodočasnici i turisti posećuju ulicu kojom je Hristos prošao kada je vođen na pogubljenje. Njeno ime je Via Dolorosa što znači „Put bola“. U ulici su označena mesta na kojima je Isus padao noseći krst. Danas se tu nalazi pijaca. Na brdu Golgota gde je razapet Hristos, danas se nalazi Crkva Vaskrsenja Hristovog (Crkva Svetog Groba), a u rupu u zemlji u koju je bio poboden krst posetioci stavljaju ruke.
  • Ovaj grad se tradicionalno smatra trećim najsvetijim mestom u islamu, posle Meke i Medine. Za pripadnike muslimanske vere značajna je džamija Al Aksa ispred koje se nalazi kamen sa otiscima kopita Muhamedovog konja. Predanje kaže da je konj svoje otiske u njemu ostavio neposredno pre nego što se Muhamed vazneo u nebo, gde se pridružio ostalim prorocima islama.

Prekretnica 1947.

Kada su Ujedinjene nacije 29. novembra 1947. godine dale zeleno svetlo za podelu Palestine na dve države, jednu arapsku, a drugu jevrejsku, Jerusalim (koji je tada bio većinski jevrejski) je izostavljen iz jednačine, i to s namerom da zajedno s okolinom (uključujući Vitlejem) bude proglašen za međunarodni grad, izdvojena teriotrija, tzv. "corpus separatum".

Jevreji su prihvatili plan, a David Ben-Gurion, prvi premijer Izraela i "otac domovine", rekao je da je "gubitak Jerusalima cena koja se mora platiti kako bi dobili svoju državu".

Međutim, Arapi su odbili UN-ov plan podele, i objavili rat Izraelu. Tokom Rata za nezavisnost, izraelske snage su se strateški pozicionirale širom zemlje, uključujući i Jerusalim. Kada je iscrtana čuvena "Zelena linija" primirja, Izrael je zauzeo zapadni deo Jerusalima, a Jordanci su kontrolisali istočni deo, u kome se nalaze i Zapadni zid i Al-Aksa.

To je trajalo sve do 1967, kada je netrpeljivost eskalirala. Počeo je čuveni Šestodnevni rat, tokom kojeg je Izrael preuzeo kontrolu nad istočnim Jerusalimom, i tokom kasnijih godina preselio sve institucije u istočni deo, izgradi veliki broj naselja i usvojio brojne zakone koji onemogućavaju čak i najliberalnijim vladama da prepuste i milimetar grada Palestini
.

Dodaj komentar

Pre slanja komentara molimo Vas da pročitate sledeća pravila: Komentari koji sadrže psovke, uvredljive, vulgarne, preteće, rasističke ili šovinističke poruke neće biti objavljeni. Molimo čitaoce da se prilikom pisanja komentara pridržavaju pravopisnih pravila. Redakcija expres vesti ima pravo da ne odobri komentare koji su uvredljivi, koji pozivaju na rasnu i etničku mržnju i ne doprinose normalnoj komunikaciji između čitalaca ovog portala. Mišljenja iznešena u komentarima su privatno mišljenje autora komentara i ne odražavaju stavove redakcije expres vesti.

 

MOŽDA VAM JE INTERESANTNO

 
loading...

PRATITE NAS

 

KONTAKT

+ 381 65 333 9029

info@expres.rs

Marketing

ANKETA

Dokle Novak može na Australijan Openu?

TRENUTNA TEMPERATURA